Van signaleren naar samen handelen: in gesprek over jongeren en criminaliteit

Hoe herken je dat een jongere risico loopt? Wat kun je als ouder, opvoeder of professional doen? En vooral: hoe zorgen we er samen voor dat jongeren niet verder afglijden richting criminaliteit? Rondom de film Zwijgrecht organiseerden we twee bijeenkomsten voor ouders en opvoeders en voor professionals uit het werkveld. De film vormde het startpunt voor een gesprek over de verleidingen en risico’s van de straat, het ronselen van jongeren en de rol die de omgeving kan spelen bij het voorkomen van jeugdcriminaliteit.

Van signaleren naar samen handelen: in gesprek over jongeren en criminaliteit

Uithalers: van ‘snel geld’ naar criminele uitbuiting

Een belangrijk thema in Zwijgrecht is de rol van zogenoemde uithalers. Uithalers zijn mensen die proberen toegang te krijgen tot haventerreinen en containers om drugs, vaak cocaïne, uit containers te halen en buiten het terrein te brengen. Zij handelen vaak in opdracht van een criminele organisatie.

Voor jongeren kan de eerste stap klein lijken: een pakketje bezorgen, ergens iets ophalen of ‘even’ een klus doen voor snel geld. Maar die eerste stap kan onderdeel zijn van een groter crimineel netwerk. Het project Zwijgrecht laat zien welke gevolgen dit kan hebben voor jongeren, hun omgeving en hun toekomst.

Waarom is het belangrijk om hierover met elkaar in gesprek te gaan?

Jongeren die worden geronseld, komen niet alleen in beeld wanneer zij daadwerkelijk betrokken raken bij criminaliteit. Het ronselen kan plaatsvinden in de eigen wijk, op school of online. Daarom is het belangrijk om signalen vroeg te herkennen en zorgen bespreekbaar te maken.

Ouders en opvoeders kennen hun kind en kunnen veranderingen in gedrag, vriendenkring of leefstijl opmerken. Professionals binnen onderwijs, jeugd, veiligheid en hulpverlening kunnen signalen herkennen, ondersteuning bieden en waar nodig samenwerken met andere partijen. Tijdens de bijeenkomsten stond daarom niet alleen de vraag centraal wat er mis kan gaan, maar vooral ook: wat kunnen we doen?

Samen jongeren helpen

Wat zie je als een jongere steeds meer afstand neemt? Wanneer is gedrag reden tot zorg? Hoe maak je een onderwerp als criminaliteit bespreekbaar? En waar kun je terecht als je je zorgen maakt?

Door ouders, opvoeders en professionals bij elkaar te brengen, ontstaat ruimte om ervaringen te delen, vragen te stellen en elkaar beter te begrijpen. Daarbij is het belangrijk dat jongeren niet alleen worden aangesproken op risico’s, maar ook perspectief zien en weten waar zij terechtkunnen voor steun.

De bijeenkomsten rond Zwijgrecht waren een eerste stap om het gesprek hierover te voeren. Want voorkomen dat jongeren in de criminaliteit terechtkomen, begint met zien, luisteren, het gesprek aangaan en samenwerken.

Bekijk de videoreportage